مطالعات مهندسي ارزش مسیل اقبال شرقی

کارفرما: مدیریت پژوهش و توسعه شهرداری مشهد

مشاور: مؤسسه پژوهشی مهندسی راهبرد دانش پویا

تاریخ انجام: 1393

 

هدف:
هدف نهایی مطالعات مهندسی ارزش حاضر، ارائه گزینه‌هایی به منظور بهبود شاخص ارزش طرح ساماندهی مسیل اقبال شرقی می‌باشد. بر این اساس و با بهره‌گیری سیستماتیک از خلاقیت، نظرات و تجارب کلیه اعضای تیم مطالعه ارزش، ایده‌هایی به منظور بهبود شاخص ارزش طرح مذکور تولید و مطرح شده و سپس این ایده‌ها مورد تحلیل و ارزیابی قرار گرفته و در نهایت گزینه‌های نهایی شده جهت اتخاذ تصمیمات و تدابیر مربوطه به کارفرما ارائه می‌گردد.

 

نتایج:

  • تولید ایده‌ها، تحلیل و ارزیابی آن‌ها و ارائه گزینه‌هایی به منظور بهبود شاخص ارزش پروژه‌ ساماندهی مسیل اقبال شرقی
  • بررسی وضعیت فعلی مسیل اقبال شرقی (حدفاصل 75 متری رضوی تا کشف‌رود)
  • بررسی ضرورت‌های ساماندهی و کانالیزه کردن مسیل اقبال شرقی
  • گردآوری کلیه مطالعات انجام شده و اقدامات صورت گرفته در خصوص مسیل اقبال شرقی

 

 

توضیحات بیشتر:

 

از جمله بزرگ‌ترين و طولانی‌ترین مسيل‌هاي شهر مشهد كه نقش و تأثير به‌سزايي در جمع‌آوري و دفع رواناب بخش عمده‌ای از سطح شهر و حاشيه جنوبی آن دارد، مسيل امیرآباد یا اقبال شرقی مي‌باشد. اين مسيل بخش اعظم رواناب سطحي مسيل‌هاي فرعي و آبراهه‌هاي كوچك واقع در دامنه ارتفاعات بينالود كه به سمت شمال و شرق جريان دارند را جمع‌آوري مي‌نمايد. مسيل مذكور به‌صورت كمربند ايمني اطراف شهر مشهد را احاطه نموده و از حوالي كوهسنگي آغاز مي‌شود. اين مسيل كه از كوهسنگي به سمت جنوب و شرق امتداد دارد، به مسيل اقبال شرقي يا مسيل دور شهر معروف مي‌باشد.

 

با توجه به اين‌كه در اكثر حوضه‌هاي آبريز كوهستاني مشرف به مسيل اقبال شرقي، جنس زمين سنگي و نفوذناپذير است، غالبا به هنگام بارندگي‌هاي شديد، به‌علت وسعت حوضه امكان به‌وجود آمدن سيلاب در منطقه بسيار زياد است. همچنین مسیل‌های قره‌خان، کانال جایگزین نهر نادری، مفتح، کنه‌بیست و بسیجیان پس از جمع‌آوری رواناب شهری بخش اعظمی از شهر مشهد به مسیل اقبال شرقی تخلیه می‌شوند. لذا با عنايت به نكات مطرح شده در خصوص مسیل اقبال شرقی و به‌لحاظ اهميت و نقش اين مسيل در جمع‌آوري و دفع رواناب اراضي جنوبي شهر مشهد، تاكنون بخش اعظمی از اين مسيل ساماندهی و کانالیزه شده است.

 

از جمله بخش‌های مسیل اقبال شرقی که کار مطالعات و طراحی آن انجام شده اما تاکنون وارد مرحله اجرایی نشده است، بخش انتهایی این مسیل، حدفاصل 75 متری رضوی تا رودخانه کشف‌رود و به طول تقریبی 3/5 کیلومتر می‌باشد. در شکل ذیل نمایی از این محدوده از مسیل نشان داده شده است. بر اساس مطالعات انجام شده، مقرر گردیده است که در این بخش از مسیل کانال بتنی مستطیلی به ابعاد 4×17 متر و با دیواره‌های وزنی اجرا گردد.

 

با توجه به موارد فوق‌الذکر، معاونت برنامه‌ریزی و توسعه شهرداری مشهد (مدیریت پژوهش و توسعه) با هدف اصلی افزایش اثربخشی طرح ساماندهی مسیل اقبال شرقی (حدفاصل 75 متری رضوی تا کشف‌رود) اقدام به انجام مطالعات مهندسی ارزش در خصوص مسیل مذکور نموده است. از دیگر اهداف این مطالعه می‌توان به موارد ذیل اشاره نمود:

 

  • ارائه راهکارهای لازم جهت افزایش ایمنی در محدوده مطالعات
  • ارائه راهکارهای لازم جهت مدیریت رواناب در محدوده مطالعات
  • ارائه راهکارهای لازم جهت بهبود منظر شهری در محدوده مطالعات
  • بررسی معضلات اجتماعی و حقوقی در محدوده مطالعات و ارائه راهکارهای لازم جهت رفع آن‌ها و افزایش پذیرش اجتماعی طرح
  • بررسی معضلات زیست‌محیطی و بهداشتی در محدوده مطالعات و ارائه راهکارهای لازم جهت رفع آن‌ها

 

بر این اساس انجام مطالعات مهندسی ارزش مسیل اقبال شرقی، طی قرارداد منعقده به شماره 122631/93/326 مورخ 23/07/1393 از طرف معاونت برنامه‌ریزی و توسعه شهرداری مشهد (مدیریت پژوهش و توسعه) به موسسه پژوهشی مهندسی راهبرد دانش پویا واگذار گردیده است.