يكپارچه‌سازي و مطالعات  مهندسي ارزش هزارمسجد

 

کارفرما: شرکت آب منطقه‌ای خراسان رضوی

مشاور : موسسه پژوهشی مهندسی راهبرد دانش پویا

تاریخ : 1392

 

هدف :

  • کنترل آب‌های مرزی در جبهه شمالی رشته‌کوه‌های هزار مسجد در شمال شرقی استان خراسان رضوی و مرز مشترک با کشور ترکمنستان، با هدف توسعه مناطق یال شمالی هزارمسجد و انتقال آب مازاد (در صورت وجود) منطقه برای شرب مشهد

 

نتایج مورد انتظار:

  • حل مسایل طرح
  • افزایش شاخص ارزش (از طریق بهبود کیفی وحذف هزینه‌های غیرضروری طرح)

 

دستاوردها:

ارایه پیشنهاداتی در خصوص بهبود وضعیت کشاورزی و منابع آب زیرزمینی و راهکارهایی جهت تامین کمبود آب تابستانه شمال هزار مسجد، بهینه‌سازی طرح خط انتقال آب از یال شمالی هزارمسجد به مشهد و همچنین ارایه ایده‌هایی در ارتباط با تعاملات بین سازمانی و مسایل فرابخشی طرح که با مشارکت و مدیریت سایر ذی‌نفعان طرح میسر خواهد شد.

 

توضیحات بیشتر:

مطالعات مهندسی ارزش طرح هزارمسجد با برگزاری جلسات هم‌اندیشی در پاییز سال 1392 آغاز گردید و پس از ابلاغ قرارداد از سوی کارفرمای طرح (شرکت آب منطقه‌ای خراسان رضوی) به این مشاور، هماهنگی‌های لازم در خصوص برگزاری کارگاه اصلی در بهمن‌ماه 92 انجام گردید.

در کارگاه مهندسی ارزش که در روزهای 5 و 6 بهمن‌ماه سال 1392 در محل شرکت آب منطقه‌ای خراسان رضوی (مشهد) برگزار شد، در نهایت تعداد 224 ایده توسط اعضای تیم ارایه گردید که در مرحله ارزیابی، تعداد 30 ایده به عنوان ایده‌های منتخب جهت بررسی بیشتر در فاز توسعه انتخاب شدند.

در نهایت و پس از بررسی‌های انجام شده در فاز توسعه این مطالعات، تیم مهندسی ارزش طرح هزارمسجد اقدامات زیر را به عنوان راهکارهای اساسی جهت بهبود شرایط یال شمالی هزارمسجد در دو مرحله کوتاه‌مدت و بلندمدت پیشنهاد نمود:

  • گام نخست (برنامه کوتاه‌مدت): شامل بهبود وضعیت کشاورزی و حل مسئله کمبود آب تابستانه در محدوده‌های ایده‌لیک، لائین و زنگلانلو است. حل مسئله کمبود آب کشاورزی در محدوده لطف‌آباد قبل و بعد از اجرای طرح مسئله‌ای فرامرزی بوده و تمهیدات مرتبط با این محدوده جغرافیایی، علاوه بر موارد پیشنهاد شده در سایرمناطق شامل مذاکرات با کشور همسایه پیرامون پروتکل جاری نیز خواهد شد.
  • گام دوم (برنامه بلند مدت): شامل استفاده از پتانسیل‌های واقعی یال شمالی در زمینه توسعه گردشگری، نزدیکی به کلان‌شهر مشهد، نزدیکی به مرز و قابلیت برقراری ارتباطات تجاری و اقتصادی با کشور همسایه و... است. به نظر می‌رسد پیش‌زمینه این توسعه، خروج یال شمالی از بن‌بست و احداث راه‌های ارتباطی مناسب به یال جنوبی و شهر مشهد است.

براساس پیشنهادات تیم مهندسی ارزش طرح هزارمسجد، انتقال آب به شهر مشهد می‌بایست دارای مدت زمان معین بوده و با رعایت معیارهای 5گانه یونسکو در انتقال بین‌حوضه‌ای صورت پذیرد. در ازای انتقال آب، می‌بایست تمهیدات و برنامه‌های لازم جهت توسعه منطقه در محور غیرکشاورزی سنتی، از قبیل اکوتوریسم، صنعت، بازرگانی، کشاورزی صنعتی و... عملی گردد.